Protruzija suzne žlijezde treće očne vjeđe je učestala patologija oka primarno u pasa, ali se javlja i u mačaka. Promjena je karakterizirana s iskakanjem crvene cistične mase preko ruba treće očne vjeđe.
Sama patologija uzrok je limfoidne hiperplazije, naročito u mladih životinja, koje po prvi puta dolaze u susret s antigenima iz okoline. Posljedično tome dolazi do pucanja ligamenta (retinaculum) koji drži treću očnu vjeđu periorbitalno, te zbog toga dolazi do izvrtanja treće očne vjeđe sa posljedičnom promjenom na suznoj žlijezdi. Prilikom ove promjene, sama suzna žlijezda ostaje nezaštićena i izložena vanjskim uvijetima, pa se pojačano suši, otiče te zadebljava. Genetsku predispoziciju za ovu patologiju imaju brahiocefalične pasmine pasa.
Ovakva patologija na oku iziskuje operacijski zahvat sa vraćanjem žlijezde u poziciju. Medikamentozno liječenje je bitan dio terapije, ali samostalno nije dostatano jer je ipak najbitnije suznu žlijezdu vratiti u fiziološki položaj.
Ono što je apsolutno kontraindicirano je ekscizija suzne žlijezde, jer ona proizvodi zaštitni suzni sloj koji vlaži oko i štiti strukture oka od isušivanja. Razne kliničke studije su dokazale da ekscizijom suzne žlijezde dolazi nekoliko godina nakon samog zahvata do pojave KCS-a keratoconjuctivitis-a sicca (sindrom suhog oka), a isto se odnosi na ostavljanje suzne žlijezde u prolabiranoj poziciji.
